Karol Chmiel, ps. Grom, Zygmunt, Katonowicz, Leon

urodzony 17 kwietnia 1911 w Zagorzycach. Urodził się w rodzinie chłopskiej, syn Antoniego i Katarzyny z Charkułów. Świadectwo dojrzałości uzyskał w I Liceum Ogólnokształcącym im. Króla Władysława Jagiełły w Dębicy, a dyplom magistra prawa na UJ w Krakowie. Równocześnie odbył służbę wojskową w Szkole Podchorążych Rezerwy Piechoty przy 6. DP w Krakowie.

Do września 1939 pracował w samorządzie miejskim w Mielcu, był wówczas członkiem SL.
W kampanii wrześniowej 1939 brał udział jako plut. pchor. w ośrodku zapasowym 6. DP. Po zakończeniu walk spod Lwowa powrócił do rodzinnych Zagorzyc. Tu w styczniu 1941 wstąpił do ZWZ, dowodził plutonem, w 1942 awansował do stopnia ppor. AK, w 1945 – por. Walczył w BCh, był komendantem powiatowym BCh w Dębicy, także komendantem obwodu AK w Dębicy. Używał wówczas ps. „Grom”. W akcji „Burza” ciężko ranny. Po wyleczeniu zamieszkał w Swoszowicach koło Krakowa, pracował w spółdzielczości, należał do PSL. Od września 1945 rozpoczął działalność konspiracyjną w WiN na obszarze południowo-wschodnim, od stycznia 1947 był członkiem kierownictwa IV ZG WiN. Sprawował funkcję kierownika wydziału. Używał wówczas ps. „Zygmunt”, „Katonowicz” i „Leon”. Był współautorem Memoriału do ONZ w 1946, doradcą politycznym prezesa WiN, wyznaczony do przerzutu na Zachód.
Aresztowany 12 grudnia 1947 w Krakowie i osadzony w więzieniu mokotowskim. Po trzyletnim ciężkim śledztwie, podczas którego był wielokrotnie torturowany m. in. przez Józefa Różańskiego został 14 października 1950 skazany przez Sąd Rejonowy R.Warszawa Sr.1099/50 (ława pod przewodnictwem płk Aleksandra Wareckiego) na podstawie 86 §1,2 KKWP 7 Dekretu na karę śmierci. Został stracony nad ranem 1 marca 1951 roku. Współwięzień Romuald Woźniacki opisuje, że Karol Chmiel wyrywał się strażnikom przed śmiercią. W więzieniu napisał piosenkę na melodię „Czerwonych maków”: „Czy widzisz te mury czerwone, to grozy i kaźni jest dom …”. Pośmiertnie awansowany do stopnia kapitana.

Źródło: zdjęcia archiwum IPN, tekst wikipedia

Projekt pt. "Żołnierze niezłomni, bohaterowie naszej Ziemi" dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.